کانون حقوق بشر ایران در گزارشی تازه از تشدید شکنجه، خشونت سازمانیافته و رفتارهای تحقیرآمیز با زندانیان در زندان دستگرد اصفهان خبر داده است. این نهاد حقوق بشری میگوید زندانیان، بهویژه زندانیان سیاسی و امنیتی، با ضربوشتم، محرومیت از حقوق اولیه و فشارهای روانی گسترده مواجه هستند.
این نهاد حقوق بشری در گزارشی که روز شنبه ۱۳ تیر منتشر شد، از ادامه و تشدید موارد نقض حقوق زندانیان در زندان دستگرد اصفهان خبر داد و اعلام کرد اطلاعات تازه دریافتی نشان میدهد خشونت، شکنجه و رفتارهای تحقیرآمیز علیه زندانیان، بهویژه زندانیان سیاسی و امنیتی، همچنان در این زندان جریان دارد.
این گزارش در ادامه مجموعه گزارشهایی منتشر شده است که پیشتر به وقایع ۱۱ فروردین ۱۴۰۵ در زندان دستگرد پرداخته بودند. کانون حقوق بشر ایران پیش از این نیز از سرکوب گسترده زندانیان، استفاده از خشونت شدید و کشته و زخمی شدن شماری از زندانیان در این زندان خبر داده بود. به گفته این نهاد، اطلاعات جدید نشان میدهد آن رویدادها بخشی از یک الگوی مستمر در نحوه برخورد با زندانیان بوده است.
بر اساس این گزارش، بندهای انفرادی زندان دستگرد تحت نظارت مأمورانی اداره میشود که به گفته منابع مطلع، برای فعالیت در این بخش آموزش دیدهاند و برخوردی خشن و تحقیرآمیز با زندانیان دارند. کانون حقوق بشر ایران میگوید بیشترین فشارها بر زندانیان سیاسی و امنیتی اعمال میشود و گزارشهایی از بستن زندانیان به ستونهای راهرو، ضربوشتم و اعمال محدودیتهای شدید علیه آنان دریافت کرده است.
این نهاد حقوق بشری همچنین به نقل از منابع خود گزارش داده است که در برخی موارد، زندانیان پس از بستن دستها و چشمهایشان، توسط چند مأمور با چوب، باتوم، مشت، و لگد مورد ضربوشتم قرار گرفتهاند. بر اساس این روایتها، برخی زندانیان در اثر شدت ضربات بیهوش شده یا دچار آسیبهای جسمی جدی از جمله شکستگی استخوان، خونریزی داخلی و صدمات طولانیمدت شدهاند.
کانون حقوق بشر ایران مدعی است نیروهای حفاظت اطلاعات زندان نیز در برخی موارد در این اقدامات مشارکت داشتهاند یا بر اجرای آنها نظارت کردهاند. این گزارش همچنین به ادعاهایی درباره مرگ برخی زندانیان در نتیجه شکنجه اشاره میکند و میگوید در مواردی علت مرگ به شکل دیگری ثبت شده و امکان رسیدگی مستقل به پروندهها فراهم نشده است.
در بخش دیگری از گزارش، به شرایط زندانیان سیاسی در زندان دستگرد پرداخته شده است. به گفته منابع، زندانیان هنگام درخواست حقوق اولیه خود از جمله دسترسی به هواخوری، تماس با خانواده، خدمات درمانی و رسیدگی به شکایتها، با برخوردهای توهینآمیز مواجه میشوند. کانون حقوق بشر ایران میگوید برخی مسئولان زندان زندانیان سیاسی را با عناوینی چون «جاسوس»، «خائن» و «وطنفروش» خطاب کردهاند.
این گزارش همچنین از افزایش جمعیت زندان پس از اعتراضات سراسری دی ۱۴۰۴ خبر میدهد. به گفته منابع، شمار بازداشتشدگان به حدی افزایش یافته که برخی راهروها و فضاهای عمومی نیز برای اسکان زندانیان مورد استفاده قرار گرفتهاند. منابع مطلع این وضعیت را عامل تشدید مشکلات بهداشتی، رفاهی و معیشتی زندانیان توصیف کردهاند.
کانون حقوق بشر ایران در ادامه به شرایط پذیرش زندانیان اشاره کرده و نوشته است که زندانیان هنگام ورود تحت بازرسیهای گسترده بدنی قرار میگیرند و در برخی موارد مجبور به برهنه شدن برای بازرسی فیزیکی میشوند. همچنین محدودیتهایی برای ورود لباس شخصی و پوشاک اضافی وجود دارد و زندانیان ناچارند از لباسهای زندان استفاده کنند که منابع آنها را نامناسب و بیکیفیت توصیف کردهاند.
یکی دیگر از محورهای گزارش به پدیده «کفخوابی» اختصاص دارد. بر اساس این گزارش، تعداد زندانیان از ظرفیت استاندارد زندان فراتر رفته و بسیاری از آنان ناچارند روی زمین بخوابند. منابع میگویند حتی زندانیان بیمار و سالمند نیز از این وضعیت مستثنی نیستند و کمبود تخت به یکی از مشکلات اصلی زندان تبدیل شده است.
گزارش همچنین به کیفیت پایین غذا، هزینه بالای کالاهای عرضهشده در فروشگاه زندان و محدودیت دسترسی زندانیان به نیازهای اولیه اشاره میکند. به گفته منابع، اعتراض به این شرایط نیز میتواند پیامدهای انضباطی یا قضایی در پی داشته باشد و برخی زندانیان معترض با انتقال به سلول انفرادی یا تشکیل پروندههای جدید روبهرو شدهاند.
کانون حقوق بشر ایران در جمعبندی گزارش خود میگوید مجموعه اطلاعات و شهادتهای گردآوریشده تصویری نگرانکننده از وضعیت زندان دستگرد اصفهان ارائه میدهد؛ وضعیتی که به گفته این نهاد با تراکم شدید جمعیت، محدودیتهای گسترده، فشارهای جسمی و روانی و ادعاهای مربوط به شکنجه و بدرفتاری همراه است. این نهاد خواستار بررسی مستقل این گزارشها و رسیدگی به شکایتهای زندانیان شده است.
این گزارش در حالی منتشر می شود که پیشتر همین نهاد حقوق بشری در گزارشی از معضلات بهداشتی و کمبودها در بند ۷ زندان اوین، نسبت به بیتوجهی مسئولان به رفع این مشکلات، و شرایط دشوار زندانیان هشدار داده بود.
