نتبلاکس، مرجع رصد دسترسی به اینترنت در سراسر جهان، روز یکشنبه، ۱۶ فروردین، اعلام کرد که ایران با ورود به سی و هفتمین روز از قطعی کامل اینترنت به رکورد «طولانیترین دوره» خاموشی اینترنتی در دنیا رسیده است.
همزمان انتقادهای کاربران شبکههای اجتماعی بهویژه در داخل ایران، اگر فرصت ارتباط را پیدا کنند، از سیاست حکومت برای سانسور شدید اینترنت ادامه دارد.
نتبلاکس نوشته است که ایران اکنون پس از ۳۶ روز یا ۸۶۴ ساعت قطعی مداوم ارتباط اینترنتی برای مردم عادی کشور از تمام نمونههای مشابه از نظر شدت جلو زده و به مقام «طولانیترین قطعی کشوری» رسیده است.
نتبلاکس در ادامه توضیح داده است که ایران نخستین کشوری است که ابتدا به شبکه جهانی اینترنت پیوسته و حال تلاش میکند از آن خارج شود، در حالی که کشوری مانند کره شمالی از ابتدا به این شبکه جهانی نپیوسته بود.
در پی آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران، مقامات جمهوری اسلامی اولین کاری که کردند این بود که دسترسی مردم عادی کشور به ارتباط اینترنتی با دوستان و آشنایان و کسب و کارها را به طور کامل قطع کردند.
جلوگیری از دسترسی مردم به اینترنت در میانه جنگ در حالی است که توانایی برقراری ارتباط و خبردار شدن از جهان پیرامون از حقوق بنیادی بشر به شمار میرود و با حق آزادی بیان ارتباط تنگاتنگ دارد.
مقامات جمهوری اسلامی در یک ماه گذشته در اظهار نظرهایی مبهم از وضعیت اضطراری و لزوم قطع اینترنت در این وضعیت سخن گفتهاند و هنوز مشخص نیست که این عدم دسترسی مردم عادی تا چه زمانی قرار است به طول بینجامد.
کمتر از دو هفته پس از آغاز جنگ، فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت مسعود پزشکیان، در توضیحاتی گفت که «برای کسانی که صدا را به دیگران برسانند امکاناتی چون اینترنت فراهم خواهد شد»، اظهار نظری که نشان میدهد حکومت حاضر است تنها برای استفاده تبلیغاتی خود اینترنت را در اختیار عدهای محدود بگذارد.
در مقابل این عده معدود، خیل کاربرانی قرار دارد که مجبورند با هزینههای گزاف فیلترشکن بخرند، آن هم نه به طور مداوم به اینترنت وصل شوند و از اخبار دنیا و احوال دوستان و اقوام خود باخبر شوند.
این کاربران هر بار که فرصت دسترسی به اینترنت را پیدا میکنند از تداوم قطعی اینترنت هم شکایت میکنند و با خطاب قرار دادن مقامهای جمهوری اسلامی می خواهند بدانند که این عدم دسترسی چه زمانی به پایان میرسد.
در همین زمینه علی کریم، نویسنده و کارگردان در داخل ایران، روز شنبه در پیامی در شبکه ایکس خطاب به مسعود پزشکیان، رئیس جمهور، و محمدباقر ذوالقدر، دبیر شورای عالی امنیت ملی، تلویحا این اقدام حکومت را بیفایده خوانده است.
کریم در پیام خود نوشته است: «خاموشی طولانی فضای دیجیتال تنها به نفع دشمنان قسمخورده ایران و جریان نفوذ در لباس دلسوزان و شبهانقلابیها است. این اقدام نهتنها پیوند مؤثر و قدرت نرم وطندوستان ایرانی را مختل کرده، بلکه آثار اقتصادی و روانی سنگینی را به دنبال خواهد داشت.»
پیشتر میلاد علوی، خبرنگار، درباره قطعی اینترنت در میانه جنگ و خطر آن برای جان مردم غیرنظامی نوشته بود: «قطعی اینترنت باعث شده مردم حتی ندانند که چطور باید از مهلکه خارج شوند. برای پیدا کردن عزیزانمان هم گرفتاریم، دهها بار زنگ میزنیم و اساماس میدهیم شاید جوابی بگیریم.»
از دیماه ۱۴۰۴ که دور تازه اعتراضات با به خیابان آمدن بازاریان شروع شد و پس از چند روز، حکومت اینترنت را قطع کرد، قطعیای که سه هفته به طول انجامید، تا اکنون که به نیمه فروردین ۱۴۰۵ رسیدهایم، مردم ایران تنها شش هفته به اینترنت دسترسی داشتهاند.
