رئیسجمهور آمریکا در سخنرانی سالانهٔ «وضعیت کشور»، با تکرار هشدار به تهران در صورت شکست دیپلماسی، گفت هرگز اجازه نخواهد داد ایران به سلاح هستهای دست یابد. او همزمان تأکید کرد که ترجیح او همچنان «حل مسئله از طریق مذاکره» است.
دونالد ترامپ در این سخنرانی که بامداد چهارشنبه ۶ اسفند به وقت ایران بهمدت یک ساعت و ۵۰ دقیقه در کنگره ایراد کرد و بهعنوان طولانیترین سخنرانی «وضعیت کشور» در تاریخ آمریکا توصیف شده است، بخش مفصلی از سخنان خود را نیز به ایران اختصاص داد.
رئیسجمهور آمریکا گفت: «مسئولان جمهوری اسلامی در همین لحظه دوباره در حال دنبال کردن جاهطلبیهای هستهای شوم خود هستند.»
او تأکید کرد: «ما با آنها در حال مذاکره هستیم. آنها میخواهند به توافق برسند، اما هنوز آن جملهٔ پررمز و راز را نشنیدهایم؛ اینکه هرگز سلاح هستهای نخواهیم داشت.»
ترامپ افزود: «ما میخواهیم با آنها مذاکره کنیم و میخواهیم به توافق برسیم، اما ترجیح من حل این مشکل از طریق دیپلماسی است. اما یک چیز قطعی است؛ من هرگز اجازه نخواهم داد بزرگترین حامی تروریسم در جهان، که آنها با اختلاف زیاد چنین هستند، به سلاح هستهای دست یابد. نمیتوان گذاشت چنین اتفاقی بیفتد. هیچکس نباید تردید داشته باشد که ما قدرت عظیمی داریم.»
تأکید او بر این جمله که «هرگز اجازه نخواهم داد» با تشویق ایستادهٔ شماری از اعضای هر دو حزب جمهوریخواه و دموکرات در صحن کنگره همراه شد.
نمایندگان جمهوری اسلامی و ایالات متحده قرار است روز پنجشنبه هفتم اسفندماه دور سوم مذاکرات خود را در ژنو سوئیس برگزار کنند؛ مذاکراتی که روی برنامۀ هستهای تهران متمرکز است، هرچند آمریکا و اسرائیل میگویند موضوعاتی همچون برنامۀ موشکی ایران، حمایت تهران از گروههای نیابتیاش در منطقه و شیوهٔ برخورد جمهوری اسلامی با معترضان داخل کشور هم در دستور کار گفتوگوها قرار دارند.
ترامپ در بخش دیگری از سخنرانی «وضعیت کشور» در کنگره گفت مقامات تهران «پیش از این موشکهایی ساختهاند که میتوانند اروپا و پایگاههای ما در خارج از کشور را تهدید کنند و اکنون در حال کار بر روی ساخت موشکهایی هستند که بهزودی به ایالات متحدهٔ آمریکا هم خواهد رسید.»
او همچنین گفت: «آنها آدمهای شروری هستند و میخواهند موشکهایی بسازند که اروپا را تهدید کند و بعد بتواند به آمریکا برسد.»
بر اساس گزارش سرویس پژوهشی کنگرهٔ آمریکا، ایران در حال حاضر موشکهای بالستیک کوتاهبرد و میانبرد با بیشینهٔ برد حدود سه هزار کیلومتر در اختیار دارد. فاصلهٔ غربیترین نقطهٔ ایران تا خاک اصلی آمریکا بیش از ۹ هزار و ۶۰۰ کیلومتر است.
آژانس اطلاعات دفاعی آمریکا نیز در سال ۲۰۲۵ اعلام کرده بود ایران در صورت تصمیمگیری میتواند تا سال ۲۰۳۵ به یک موشک بالستیک قارهپیما با کارایی نظامی دست یابد؛ هرچند این آژانس اشاره نکرد که آیا چنین تصمیمی در تهران اتخاذ شده یا نه.
رئیسجمهور آمریکا در حالی که از ادامهٔ مذاکرات سخن میگفت، همزمان هشدار داد در صورت لزوم از قدرت نظامی استفاده خواهد کرد. او گفت: «اسم این رویکرد صلح از راه قدرت است و خیلی هم مؤثر بوده.»
ایالات متحده نیرویی عظیم شامل «دو ناو هواپیمابر، بیش از دوازده کشتی جنگی، تعداد زیادی هواپیمای جنگنده و تجهیزات دیگر» را به خاورمیانه اعزام کرده است. ترامپ پیشتر نیز بارها گفته است اگر مذاکرات شکست بخورد، «دست به اقدام نظامی خواهد زد».
او در بخش دیگری از سخنانش جمهوری اسلامی را متهم کرد که «هزاران آمریکایی را با بمبهای کنار جادهای کشتهاند» و با اشاره به کشته شدن قاسم سلیمانی گفت: «ما قاسم سلیمانی را کشتیم؛ کسی که پدر بمبهای کنار جادهای بود.»
ترامپ همچنین با اشاره به اعتراضات در ایران گفت: «در یکی دو ماه اخیر به نظر میرسد دستکم ۳۲ هزار نفر کشته شدهاند و ما مانع شدیم که بسیاری دیگر را دار بزنند.»
سخنگوی وزارت خارجهٔ ایران در واکنش به این اظهارات، سخنان ترامپ را «دروغهای بزرگ» خواند.
اسماعیل بقائی، ساعاتی پس از سخنرانی سالانهٔ رئیسجمهور آمریکا در شبکهٔ ایکس نوشت که اظهارات ترامپ دربارهٔ برنامهٔ هستهای ایران، موشک بالستیک قارهپیما و تعداد کشتهشدگان اعتراضات دیماه «چیزی جز تکرار مجموعهای از دروغهای بزرگ نیست و هیچکس نباید فریب چنین دروغهایی را بخورد».
پیش از سخنرانی ترامپ، عباس عراقچی، وزیر خارجهٔ ایران که ریاست هیئت ایرانی در مذاکرات ژنو را بر عهده دارد نیز نوشته بود: «ایران تحت هیچ شرایطی هرگز سلاح هستهای تولید نخواهد کرد»، هرچند برای چندمین بار تأکید کرده بود جمهوری اسلامی «حق خود» برای توسعهٔ فناوری هستهای صلحآمیز را محفوظ میداند.
سخنرانی دونالد ترامپ در شرایطی برگزار شد که ساعاتی پیش از آن، دموکراتهای ارشد سنای آمریکا پس از یک نشست محرمانه دربارهٔ آمادگیهای جنگی دولت، از او خواسته بودند در صورت تصمیم به اقدام نظامی علیه جمهوری اسلامی ایران، دلایل خود را علناً برای مردم توضیح دهد.
چاک شومر، رهبر اقلیت دموکرات در سنا، گفته بود: «موضوع جدی است و دولت باید استدلالات خود را برای مردم آمریکا توضیح دهد.»
نطق آقای ترامپ که در آستانهٔ انتخابات میاندورهای نوامبر ایراد شد، علاوه بر ایران، بر مسائل اقتصادی و سیاست داخلی نیز متمرکز بود. ترامپ در آغاز سخنرانی خود اعلام کرد «عصر طلایی آمریکا آغاز شده» و گفت «آمریکا قویتر از هر زمان دیگری است.»
رئیسجمهور آمریکا کاهش بهای بنزین، افت نرخ وام مسکن و رشد بازار سهام، تولید نفت و سرمایهگذاری خارجی را از دستاوردهای دولت خود برشمرد و از سیاستهای سختگیرانهٔ مرزی دولت خود نیز دفاع کرد.
ترامپ گفت ورود مهاجران غیرقانونی متوقف شده، اما آمریکا همچنان پذیرای «افرادی است که عاشق آمریکا هستند و سخت کار میکنند.» او همچنین از جمهوریخواهان خواست در انتخابات میاندورهای نوامبر کنترل کنگره را حفظ کنند.
