مارکو روبیو، وزیر امور خارجه ایالات متحده، روز سهشنبه ۱۳ مرداد پس از دیدار با پدرو آلایانا، معاون رئیس جمهوری پاراگوئه، در وزارت امور خارجه آمریکا در واشنگتن، با اشاره به وضعیت تنگه هرمز گفت که این آبراه همچنان برای عبور کشتیها باز است و نفت از آن در حال انتقال است.
او در عین حال از پیشرفت مذاکرات میان عمان و جمهوری اسلامی با مشارکت ایالات متحده برای افزایش امنیت تردد کشتیها خبر داد. وزیر امور خارجه آمریکا با اشاره به اینکه بخش قابل توجهی از توجهها همچنان بر تنگه هرمز متمرکز است، گفت: «تنگه باز است. اکنون کشتیها از آن عبور میکنند و نفت نیز از این مسیر در حال انتقال است.»
آقای روبیو افزود که با وجود باز بودن مسیر، آمریکا در گفتوگوها و مذاکراتی میان عمان و جمهوری اسلامی مشارکت دارد، که هدف آن فراهم کردن شرایطی است تا در کوتاهمدت کشتیهای بیشتری بتوانند با امنیت از تنگه هرمز عبور کنند.
او توضیح داد این تلاشها در حالی ادامه دارد که مذاکرات گستردهتر درباره موضوع خلع سلاح هستهای ایران نیز دنبال میشود، و گفت این رایزنیها بهعنوان بخشی از روندی بلندمدت برای رسیدگی به مسائل امنیتی منطقه در جریان است.
وزیر امور خارجه آمریکا بدون ارائه جزئیات بیشتر درباره محتوای مذاکرات، اعلام کرد که در این گفتوگوها «پیشرفتهایی» حاصل شده است، اما هنوز توافق نهایی به دست نیامده است.
او گفت: «میتوانم بگویم که در این مذاکرات پیشرفتهایی حاصل شده، اما هنوز به مرحله نهایی نرسیدهایم. امیدواریم این اتفاق خیلی زود رخ دهد.»
اظهارات آقای روبیو در شرایطی مطرح میشود که طی روزهای اخیر مقامهای ارشد دولت دونالد ترامپ بارها از ادامه تلاشهای دیپلماتیک برای کاهش تنشها در تنگه هرمز سخن گفتهاند.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، نیز امروز در گفتوگو با شبکه «سیانبیسی» گفت تهدید اخیر دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، به اجرای یک عملیات نظامی گسترده، زمینه آغاز گفتوگوهای مستقیم با جمهوری اسلامی را فراهم کرده است. او ابراز امیدواری کرد این مذاکرات به کاهش تنشها و بازگشت شرایط عادی در منطقه منجر شود.
آقای بسنت با اشاره به پیامدهای بسته ماندن تنگه هرمز گفت صدها و شاید هزاران کشتی همچنان در انتظار عبور هستند. او تأکید کرد این وضعیت تنها بازار نفت را تحت تأثیر قرار نداده، بلکه انتقال کود شیمیایی، فرآوردههای پالایششده، و گازهای صنعتی را نیز مختل کرده است.
وزیر خزانهداری آمریکا افزود یکی از محورهای اصلی مذاکرات، تضمین آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز است. به گفته مقامهای دولت، ایالات متحده امیدوار است توافق احتمالی عبور آزاد کشتیهای تجاری را تضمین کرده و از تشدید بیشتر تنشهای دریایی جلوگیری کند.
در آخرین تحولات، دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، خود نیز روز سهشنبه ۱۳ مرداد، با انتشار پیامی اعلام کرد توافق با جمهوری اسلامی «نزدیک» است و گفتوگوها درباره خلع سلاح هستهای و تنگه هرمز از سر گرفته شده است.
پرزیدنت ترامپ با بازنشر گزارشی از وبسایت «برایتبارت» درباره مذاکرات جاری در شبکه اجتماعی «تروث سوشال»، نوشت که توافق با جمهوری اسلامی در دسترس است. این گزارش به ازسرگیری گفتوگوها درباره برنامه هستهای جمهوری اسلامی و وضعیت تنگه هرمز اشاره داشت.
رئیس جمهوری آمریکا پیشتر نیز گفته بود مذاکرات با درخواست جمهوری اسلامی آغاز شده است، و هدف اصلی آمریکا جلوگیری دائمی از دستیابی حکومت ایران به سلاح هستهای است. مقامهای دولت آمریکا همچنین تأکید کردهاند آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز از محورهای اصلی این گفتوگوها است.
تنگه هرمز یکی از مهمترین گذرگاههای انرژی جهان به شمار میرود و بخش قابل توجهی از صادرات نفت و گاز خلیج فارس از این مسیر انجام میشود. در ماههای اخیر، همزمان با افزایش تنشهای منطقهای، امنیت کشتیرانی در این آبراه به یکی از محورهای اصلی رایزنیهای دیپلماتیک میان ایالات متحده، کشورهای عربی منطقه، و جمهوری اسلامی تبدیل شده است
