مایک والتز، سفیر ایالات متحده در سازمان ملل، روز یکشنبه، چهارم مردادماه، اعلام کرد که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، حملات به ایران را بهطور موقت متوقف کرده تا فرصت بیشتری برای پیشبرد دیپلماسی فراهم شود.
یک روز بعد، سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی و سخنگوی هیئت مذاکره ایران در نشست خبری خود هر گونه مذاکره میان دو کشور را از اساس منکر شد.
والتز روز یکشنبه در گفتوگو با شبکه فاکسنیوز گفت: «او دارد به مذاکرات فرصت میدهد؛ کمی فضا برای پیش رفتن گفتوگوها فراهم کرده است.»
والتز جزئیات بیشتری دربارهٔ ماهیت این مذاکرات ارائه نکرد، اما حملات ایالات متحده به ایران از جمعه شب متوقف شده است. پنتاگون پس از ۱۳ شب حملات فزاینده، عملیات بمباران را متوقف کرد و همچنین در روزهای شنبه و یکشنبه هیچ گزارشی دربارهٔ حملات ایران به کشورهای همسایه منتشر نشد.
سخنگوی ارتش جمهوری اسلامی نیز اعلام کرد که در پی توقف حملات آمریکا، ایران نیز حمله به متحدان واشینگتن در خاورمیانه را متوقف کرده است.
این در حالی است که سخنگوی وزارت امور خارجه ایران روز دوشنبه در پاسخ به این پرسش که «منابع پاکستانی و عربی از توافق ایران با یک آتشبس ده روزه خبر میدهند. برخی نیز این موضوع را به این مسئله مرتبط میدانند که طی دو سه روز اخیر حملاتی از سوی ایران و آمریکا انجام نشده و ایران با این آتشبس ده روزه موافقت کرده است. آیا چنین توافقی واقعیت دارد یا خیر؟» انجام هر گونه مذاکره میان دو کشور در حال حاضر را منکر شد.
اسماعیل بقایی گفت: «به این گمانهزنیهای رسانهای خیلی توجه نکنید. ما در حال حاضر هیچ مذاکرهای با آمریکا نداریم.»
او در ادامه مذاکرات ایران را به عمان محدود دانست: «مذاکراتی که ما داریم و گاهی ممکن است تفسیرهای متفاوتی از آن ارائه شود، همان مذاکراتی است که با عمان داریم و متمرکز بر ایجاد تمهیدات لازم در رابطه با تنگه هرمز است.»
پیشتر یکی از مقامهای ارشد دولت ترامپ روز شنبه در پاسخ به پرسشی دربارهٔ این وقفه در حملات به خبرگزاری رویترز گفته بود: «رئیسجمهور همواره بهصراحت اعلام کرده که گزینه ترجیحی او دیپلماسی است، اما در عین حال به ایران نشان داده که اگر بهطور جدی پای میز مذاکره حاضر نشود، با چه پیامدهایی روبهرو خواهد شد.»
اما اسماعیل بقایی در حالی گفتوگوی ایران و آمریکا را تکذیب کرده که خود او پیشتر در مصاحبهای با شبکه ORF اتریش گفته بود که آمریکاییها با جمهوری اسلامی «در حال تبادل پیام هستند و در شرایط کنونی، میانجیها، از جمله پاکستان و قطر، فعال هستند و پیامها را میان طرفها رد و بدل میکنند.»
او اما افزود: «برای آنکه هرگونه گفتوگویی شکل بگیرد، باید بستر مناسبی وجود داشته باشد، اما ایالات متحده چنین بستری را از بین برد.»
بقایی در ادامه گفت: «مذاکرهای که هدف آن دیکته کردن یا تحمیل خواستهها باشد. چنین مذاکرهای را قطعاً نخواهیم پذیرفت.»
پیشتر رئیسجمهور آمریکا هم روز شنبه در گفتوگو با خبرنگاران در دفتر کاخ سفید گفته بود: «ما همین الان هم در حال گفتوگو با آنها هستیم. به نظرم هر روزی که میگذرد، در گفتوگوها جدی و جدیتر میشوند، که به گمانم دلیلش هم واضح است.»
همزمان پایگاه خبری اکسیوس روز یکشنبه گزارش داد که دریاسالار برَد کوپر، فرمانده نیروهای آمریکا در خاورمیانه، توصیه کرده است که کارزار بمباران اهداف ایرانی در اطراف تنگه هرمز متوقف شود، زیرا این عملیات به سقف میزان اثربخشی خود رسیده است.
این رسانه به نقل از دو منبع آگاه نوشت که ارزیابی فرمانده سنتکام در جلسه توجیهی ارائهشده به دونالد ترامپ مطرح شده و نشاندهنده آن است که هم مقامهای غیرنظامی و هم فرماندهان نظامی آمریکا به این جمعبندی رسیدهاند که دستاوردهای یک کارزار نظامی، بهویژه حملات هوایی، محدودیتهای مشخصی دارد.
به گفته این منابع، توصیه برد کوپر در کنار نظر دیگر مشاوران، بر تصمیم دونالد ترامپ در روز جمعه برای تعلیق حملات آمریکا علیه ایران تأثیرگذار بوده است.
